Vì sao bánh mì liên tiếp gây ngộ độc hàng loạt?

Chỉ trong những ngày đầu tháng 3, các tỉnh phía Nam liên tiếp ghi nhận hàng trăm người nhập viện sau khi ăn món này. Ngày 3 và 4/3, cơ quan y tế tiếp nhận 79 bệnh nhân tại phường Vũng Tàu do ăn bánh mì vỉa hè đường Đồ Chiểu. Trước đó vài ngày, 22 người ở TP HCM và hơn 70 người tại cơ sở Hồng Ngọc 12 (Đồng Tháp) cũng gặp triệu chứng tương tự. Năm ngoái, hàng loạt sự cố với quy mô hàng trăm nạn nhân cũng xuất hiện tại nhiều địa phương.

Trao đổi với VnExpress, Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP HCM Phạm Khánh Phong Lan phân tích bản chất bánh mì tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn bún hay phở do người bán không dùng nước sôi để chần, trụng. Một ổ bánh chứa hàng loạt nguyên liệu tươi hoặc chế biến sẵn như pate, chà bông, thịt nguội, đồ chua, rau sống. Chỉ một thành phần nhiễm khuẩn, vi sinh vật sẽ nhân lên theo cấp số nhân và lây lan ra toàn bộ thức ăn. Thói quen dùng tay trần bốc thịt, chả rồi cầm tiền lẻ trả lại khách của người bán càng làm tăng nguy cơ truyền mầm bệnh.

Khí hậu phía Nam hiện bước vào giai đoạn nắng nóng gay gắt và ẩm thấp, tạo môi trường lý tưởng cho vi khuẩn sinh sôi. Nhiều thực khách mua bánh mì nhưng không ăn ngay, để ngoài nhiệt độ phòng qua đêm rồi hôm sau mới hâm lại. Thói quen này khiến các loại nhân tươi sống nhanh chóng biến chất, trực tiếp gây rối loạn tiêu hóa cho người sử dụng.

Đánh giá về con số hàng trăm nạn nhân trong các vụ việc, Giám đốc Sở An toàn thực phẩm còn chỉ ra yếu tố tâm lý đám đông. Báo chí đưa tin sự cố tại các tiệm lớn khiến nhiều khách hàng từng mua trước đó vài ngày nảy sinh tâm lý lo âu.

"Nhiều người có khi ăn bánh mì từ 2-3 ngày trước, nghe tin mang máng cũng vội chạy đi khám cho chắc ăn, có thể tạo ra những con số ảo", bà Lan nói. Bà phân biệt rõ sự khác biệt giữa "nhập viện cấp cứu" vì ngộ độc nặng và "đi khám" vì rối loạn tiêu hóa thông thường hoặc do tâm lý lo sợ. Việc cộng dồn các con số này vô tình tạo ra cảm giác ngộ độc bùng phát nghiêm trọng.

Bánh mì thường có nhiều nhân đi kèm.

Về khâu quản lý, bà Lan cho hay lực lượng chức năng luôn kiểm tra điều kiện vệ sinh, trang thiết bị và chứng từ nguyên liệu trước khi cấp phép cho cơ sở kinh doanh. Khi xảy ra sự cố, đội ngũ thanh tra lập tức xuống hiện trường lấy mẫu kiểm nghiệm.

Tuy nhiên, việc kết luận và xử phạt vẫn gặp nhiều khó khăn do thiếu bằng chứng. Khác với bếp ăn tập thể hay trường học phải lưu mẫu thức ăn 24 giờ, các tiệm bánh mì bán lẻ không có quy định này và người mua cũng hiếm khi giữ hóa đơn. Vì vậy, mẫu đem đi kiểm nghiệm thường là mẫu đang sản xuất tại thời điểm kiểm tra, không phải mẫu đã bán cho người bệnh.

Giám đốc Sở An toàn thực phẩm cho hay trong nhiều vụ việc, kết quả kiểm tra tại các tiệm lớn cho thấy quy trình bảo quản khá tốt, nguyên liệu có xuất xứ rõ ràng và mẫu xét nghiệm tại chỗ không vi phạm về vi sinh. Dù xét nghiệm bệnh phẩm của bệnh nhân có thể tìm ra vi khuẩn như Salmonella, cơ quan chức năng vẫn thiếu mắt xích liên kết trực tiếp để kết luận nguồn lây nhiễm xuất phát từ khâu nào của tiệm bánh.

Trước làn sóng thông tin tiêu cực ảnh hưởng đến thương hiệu bánh mì Việt trong và ngoài nước, bà Lan khuyên thực khách chủ động bảo vệ sức khỏe. Người tiêu dùng nên chọn các tiệm sạch sẽ, tủ kính sáng bóng, không có ruồi nhặng và người bán tuân thủ việc dùng kẹp hoặc đeo găng tay khi thao tác. Quan trọng nhất, mọi người cần thưởng thức ngay sau khi mua để món ăn giữ nguyên hương vị và bảo đảm an toàn.

Nguồn: Theo https://vnexpress.net/